Jak podłączyć kondensator CBB60?

Jak podłączyć kondensator CBB60 do silnika jednofazowego – szczegółowa instrukcja krok po kroku

Kondensator CBB60 to cylindryczny kondensator rozruchowy lub pracy (np. o pojemności 8–45 µF i napięciu do 450 V AC), stosowany głównie w silnikach indukcyjnych jednofazowych, takich jak w pompach hydroforowych, wentylatorach czy maszynach warsztatowych.

Kondensator podłącza się szeregowo z uzwojeniem pomocniczym (startowym), które ma wyższą rezystancję niż uzwojenie główne, aby stworzyć przesunięcie fazowe i umożliwić rozruch lub zmianę kierunku obrotów. Nigdy nie podłączaj kondensatora bezpośrednio do sieci bez silnika – grozi to uszkodzeniem.

Ważne informacje przed podłączeniem

Przed rozpoczęciem pracy upewnij się, że spełniasz poniższe warunki i rozumiesz rolę każdego elementu:

• dobór kondensatora – sprawdź specyfikację silnika (tabliczka znamionowa); pojemność musi być zgodna (np. 8 µF, 12 µF, 35 µF, 45 µF), a napięcie min. 450 V AC; niewłaściwy dobór powoduje problemy z rozruchem, przegrzewanie lub spalenie silnika;
• rodzaje – rozruchowy (odłączany po starcie) lub pracy (stały); CBB60 jest uszczelniony żywicą epoksydową, ma przewody z konektorami (np. 6,3 mm) i mocowanie na śrubę M8;
• bezpieczeństwo – odłącz zasilanie i sprawdź brak napięcia miernikiem; pracuj w rękawicach izolacyjnych (230 V AC jest niebezpieczne); kondensator może przechowywać ładunek – rozładuj go rezystorem (np. 1 kΩ) przed dotykiem;
• polaryzacja – CBB60 jest bezpolaryzacyjny (dla prądu zmiennego), ale konektory mają żeberko rozdzielające – nasuwki umieszczaj po obu stronach;
• identyfikacja uzwojeń silnika – uzwojenie główne ma niższą rezystancję (grubsze przewody), pomocnicze wyższą (cieńsze); zmierz omomierzem – rezystancja pomocniczego bywa ok. 2–5 razy wyższa.

Krok po kroku – podłączenie kondensatora pracy (standardowe, stałe)

To najczęstszy schemat dla silników jednofazowych (np. 0,18 kW).

1. Przygotuj elementy:

   • silnik z zaciskami (U1 – początek głównego, Z1 – początek pomocniczego, U2/Z2 – końce),
   • kondensator CBB60 z przewodami/konektorami,
   • zworki (mostki) do ewentualnej zmiany kierunku,
   • narzędzia: wkrętak, omomierz, nasuwki konektorowe, taśma izolacyjna.

2. Identyfikuj przewody silnika (np. w kostce zaciskowej):

   Kolor przewodu	Typowe oznaczenie	Funkcja
   Brązowy	U1 (początek głównego)	Zasilanie fazowe
   Żółty	Z1 (początek pomocniczego)	Do kondensatora
   Niebieski	N (neutralny) lub U2/Z2	Zasilanie neutralne
   Czarny/czerwony	Końce uzwojeń	Do zworki

3. Podłącz dla obrotów w jedną stronę (zgodnie ze strzałką na silniku):

   • połącz zworką wspólny punkt końców uzwojeń: U2 z Z2,
   • podłącz kondensator między fazę (L) a początek uzwojenia pomocniczego (Z1),
   • zasilanie: faza (L, brązowy) do U1 oraz do jednego końca kondensatora; neutralny (N, niebieski) do wspólnego punktu U2/Z2.

   Schemat połączeń w skrócie:

   L → U1
N → U2 i Z2 (połączone)
Kondensator: jeden koniec do L, drugi do Z1

4. Podłącz przewody i zamocuj kondensator:

   • nasuń konektory na zaciski kondensatora (po obu stronach żeberka),
   • przymocuj kondensator śrubą M8 do obudowy silnika (długość gwintu ok. 10 mm),
   • zaizoluj połączenia taśmą.

5. Testuj poprawność działania:

   Podłącz do sieci 230 V AC i obserwuj start. Silnik powinien ruszyć płynnie i bez buczenia – w przeciwnym razie sprawdź połączenia oraz dobraną pojemność kondensatora.

Zmiana kierunku obrotów

Aby odwrócić kierunek, zamień wzajemne położenie początku i końca uzwojenia pomocniczego względem uzwojenia głównego:

• przenieś zworkę tak, aby połączyć drugi zestaw końców uzwojeń (zamień U2 ↔ U1 względem Z2 ↔ Z1 w punkcie wspólnym),
• pozostaw kondensator w torze uzwojenia pomocniczego – między fazą (L) a początkiem tego uzwojenia,
• po zmianie kierunku wykonaj krótki test na biegu jałowym i sprawdź, czy rozruch jest pewny.

Częste błędy i porady

Poniżej znajdziesz typowe problemy oraz wskazówki serwisowe:

• silnik nie rusza – błędna zworka lub mylne wyprowadzenia uzwojeń; uszkodzony kondensator (objawy: puchnięcie, dym); niewłaściwa pojemność;
• przegrzewanie – zbyt mała pojemność kondensatora zwiększa prąd i temperaturę – wymień na wartość zgodną z tabliczką;
• kondensator rozruchowy – stosuj przez wyłącznik odśrodkowy lub przekaźnik/stycznik, aby odłączyć go po osiągnięciu prędkości nominalnej;
• montaż – typowe środowisko pracy –25…+70°C; unikaj wilgoci i drgań, mocuj pewnie;
• zamienniki – używaj wyłącznie CBB60 lub równoważnych (np. Shenge), nie stosuj kondensatorów elektrolitycznych.

Jeśli silnik ma nietypową kostkę połączeniową (np. w hydroforze), sprawdź schemat producenta. W razie wątpliwości skonsultuj się z elektrykiem – praca przy napięciu sieciowym wymaga kwalifikacji i zachowania środków bezpieczeństwa.