Jak podłączyć kompensator mocy biernej (SVG)? szczegółowa instrukcja krok po kroku
Kompensator mocy biernej typu SVG (statyczny generator mocy biernej) podłącza się w instalacji trójfazowej 3P4W (L1, L2, L3, N, PE), montując go równolegle do obciążenia po stronie licznika operatora sieci.
Instalacja wymaga wykwalifikowanego elektryka, narzędzi pomiarowych (multimetr, miernik mocy, THD) i przestrzegania norm bezpieczeństwa (PN-EN 50110). Nigdy nie instaluj samodzielnie bez uprawnień – grozi to porażeniem prądem, uszkodzeniem urządzenia lub wzrostem opłat za energię.
1. Przygotowanie i wybór miejsca montażu
Przed rozpoczęciem prac przygotuj instalację i stanowisko zgodnie z poniższymi zaleceniami:
- sprawdź parametry instalacji – napięcie znamionowe AC 400 V ±10%, opór uziemienia <10 Ω; upewnij się, że instalacja ma odpowiednie zabezpieczenia (wyłącznik główny, różnicówka);
- wybierz lokalizację – ściana pionowa, sucha, temperatura 0–40°C, z dala od źródeł ciepła/wilgoci; unikaj montażu poziomego lub odwróconego; mocuj za pomocą kołków rozporowych i śrub (dołączone elementy montażowe);
- zbierz materiały – przygotuj przewody zasilania, uziemienie, przekładniki prądowe CT oraz przewody do CT zgodnie z poniższą tabelą;
- wyłącz zasilanie – odłącz główne napięcie i zweryfikuj brak napięcia multimetrem.
Zalecane materiały i ich parametry dobierz zgodnie z poniższą tabelą:
| Element | Zalecenia |
|---|---|
| Przewody zasilania | Do 10 kVAr: 6 mm²; 20–30 kVAr: 10 mm²; >30 kVAr: 16 mm²; długość <3 m |
| Uziemienie | Min. 6 mm² Cu |
| Przekładniki CT | Klasa 0.5/0.2, np. 200/5 A; montaż po stronie pierwotnej tam, gdzie licznik |
| Przewody CT | Ekranowana skrętka FTP (jeśli >10 m), ekran uziemiony z jednej strony |
Wskazówka – przed instalacją wykonaj pomiary: PF (współczynnik mocy), Qc/Qi (moc bierna), THD (zniekształcenia harmoniczne).
2. Montaż mechaniczny
Zamontuj urządzenie mechanicznie w następujących krokach:
- Wyjmij kompensator ze skrzynki.
- Zamocuj elementy montażowe (uchwyty) do obudowy śrubami.
- Wywierć otwory w ścianie i włóż kołki rozporowe.
- Przykręć urządzenie śrubami – zapewnij stabilność (waga >10 kg).
Wskazówka – zapewnij wentylację: min. 10 cm odstępu od ścian.
3. Montaż przekładników prądowych (CT) – najważniejszy krok
Błąd w tym kroku powoduje nadkompensację i kary finansowe!
Postępuj zgodnie z poniższą kolejnością:
- Zamontuj CT na przewodach po stronie licznika operatora, w kierunku strzałki CT → obciążenia – nigdy nie odwracaj o 180°.
- Kolejność faz: L1 do S1/S2A, L2 do S1/S2B, L3 do S1/S2C (zachowaj biegunowość).
- Podłącz przewody CT do kompensatora (krótkie, <10 m; jeśli dłuższe – skrętka FTP, ekran uziemiony z jednej strony).
- Zachowaj odstęp – min. 10 cm od przewodów zasilania (unikaj zakłóceń).
- Zamknij obwód wtórny CT przed podaniem napięcia.
Wskazówka – zastosuj CT klasy 0.5 dla odpowiedniej dokładności.
4. Okablowanie elektryczne
Podłącz zgodnie ze schematem z instrukcji urządzenia (np. rys. 4.3/4.5):
- Zasilanie – L1, L2, L3 do zacisków L1/A, L2/B, L3/C; N do zacisku N (podwójny); PE do zacisku PE (ochronny).
- Uziemienie – przewód min. 6 mm² Cu do obudowy.
- Dokręć wszystkie zaciski z odpowiednim momentem.
- Sprawdź fazowanie (kolejność L1–L2–L3) multimetrem.
Warianty podłączenia – CT od strony obciążenia (dla wielu SVG) lub od strony źródła – zgodnie z dokumentacją producenta.
Ostrzeżenie – nigdy nie podłączaj z otwartym obwodem CT: grozi to uszkodzeniem urządzenia!
5. Konfiguracja parametrów (panel HMI/DIP)
Skonfiguruj urządzenie z poziomu panelu HMI lub przełączników DIP:
- Włącz napięcie (po weryfikacji poprawności połączeń).
- Ustaw typ sieci: 3P4W.
- Skonfiguruj zakres kompensacji – np. od -10 do +10 kVAr.
- Wybierz tryb – automatyczna kompensacja Q (najczęściej); ustaw docelowy PF = 1,00 (optymalnie 0,98–1).
- Zdefiniuj pozycję i kierunek CT dla L1/L2/L3.
- Wybierz rodzaj obciążenia – statyczne/dynamiczne/mieszane.
- Ustaw limity napięciowe – wyłącz >253 V, redukuj moc >250 V (np. przy instalacji PV).
- Skonfiguruj adres komunikacyjny (przełącznik DIP, jeśli RS485).
Wskazówka – SVG zazwyczaj redukuje Q do 100–200 Var (nie do zera z powodu tolerancji CT).
6. Testy i uruchomienie
Wykonaj testy i uruchomienie według poniższych kroków:
- Test faz – sprawdź wykres wektorowy (jeśli dostępny); zamiana faz generuje błędny Q.
- Pomiary końcowe – porównaj kluczowe wartości przed i po:
Parametr Przed Po PF Zapisz >0,98 Qc/Qi Zapisz Redukcja do 100–200 Var THD Zapisz Sprawdź każdy przewód Temperatura – Kontrola przy pełnym obciążeniu - Przetestuj reakcję urządzenia na skoki obciążenia.
- Monitoruj pracę przez 24 h: PF ≈ 1, brak nadkompensacji.
Wskazówki i błędy do uniknięcia
Pamiętaj o poniższych zaleceniach – unikniesz typowych problemów i skrócisz czas uruchomienia:
- najczęstsze błędy – odwrócone CT, zła kolejność faz, zbyt długie przewody CT, brak uziemienia;
- zasilanie – tylko trójfazowe 400 V;
- instalacje PV – dostosuj limity napięciowe do warunków pracy sieci;
- serwis – wyłącz zasilanie przed konserwacją; czyść suchą szmatką;
- oszczędność – poprawna instalacja potrafi obniżyć opłaty o 20–50% (w zależności od profilu obciążenia).
Po pomyślnych testach urządzenie pracuje automatycznie. W razie usterek skontaktuj się z producentem.
