Jak podłączyć przekładnik prądowy? Szczegółowa instrukcja krok po kroku
Przekładnik prądowy (CT – Current Transformer) przekształca wysoki prąd na niski sygnał pomiarowy i służy do bezpiecznego monitorowania instalacji elektrycznych, m.in. fotowoltaicznych i domowych. Poprawne podłączenie z zachowaniem kierunku, polaryzacji i uziemienia eliminuje błędy pomiaru i ryzyko awarii.
Ważne ostrzeżenia przed rozpoczęciem
Przed montażem zapoznaj się z kluczowymi zasadami bezpieczeństwa:
- wyłącz zasilanie – zawsze odłącz instalację od sieci przed montażem; pracuj w rękawicach i używaj narzędzi izolowanych;
- bezpieczeństwo – przekładnik powinien instalować wykwalifikowany elektryk; nieprawidłowe podłączenie grozi porażeniem, pożarem lub uszkodzeniem urządzeń;
- sprawdź model – to instrukcja ogólna; zawsze porównaj ze specyfikacją producenta (np. ACX, CTS, Enphase CT-100) i oznaczeniami P1/P2 oraz S1/S2 i strzałką kierunku;
- uziemienie – uziemiaj jeden zacisk wtórny (np. S1) oraz podstawę przekładnika; nigdy nie pozostawiaj uzwojenia wtórnego otwartego – zwarcie lub uziemienie zapobiega niebezpiecznie wysokim napięciom;
- przekrój przewodów – stosuj miedź o przekroju 0,5–2,5 mm² po stronie wtórnej i końcówki oczkowe do śrub M5–M12;
- lokalizacja – montuj między licznikiem a odbiornikami (fazy L1, L2, L3), aby mierzyć sumaryczny prąd; w PV ustaw kierunek od inwertera do sieci.
Krok po kroku – montaż i podłączenie
Postępuj zgodnie z poniższymi krokami instalacji:
-
Wybierz miejsce montażu. Zamocuj przekładnik na szynie TH35, płaskiej płycie lub konstrukcji wsporczej przy użyciu śrub M10–M12 z podkładkami. Pozycja może być pionowa lub pozioma, ale musi być stabilna. Dla modeli z otworem nasuń przekładnik na przewód fazowy; dla modeli z rozpinanym rdzeniem (split‑core) rozchyl, załóż i pewnie zaciśnij.
-
Uziem podstawę. Podłącz zacisk uziemiający (śruba M8/M10) do przewodu ochronnego PE. Uziemienie musi być skuteczne.
-
Załóż przewód pierwotny. Przełóż przewód fazowy (lub szynę prądową) przez otwór w poprawnym kierunku – strzałka/strona z oznaczeniami w stronę sieci elektroenergetycznej (od licznika do odbiorników lub w PV: od inwertera do sieci). Dla prądów 50/100 A połącz zaciski C1/C2 złączkami i śrubami M8. Przykład dla PV: strona z oznaczeniami (+) ku sieci, bez oznaczeń (−) ku inwerterowi.
-
Podłącz stronę wtórną (do miernika/inwertera). Wykonaj poniższe połączenia:
- połączenie S1/S2 – podłącz przewody miedziane (lutowane lub zaciskane) do zacisków S1 i S2 (lub 1S1/1S2); w modelach wieloobwodowych (np. 50/5 A) podłącz obciążenie do S1/S2, uziem S1, a pozostałe uzwojenia zewrzyj;
- Enphase CT – biały przewód do I1•/I2•, niebieski do I1/I2/C1; zaciskaj na przewodzie tak, aby strzałka wskazywała kierunek do odbiorników;
- ACX – przylutuj przewód 0,5 mm² do skrajnych pinów (+/−) zgodnie z dokumentacją;
- uziemienie wtórne – uziem jeden zacisk wtórny (np. S1).
-
Sprawdź połączenia. Zweryfikuj następujące kwestie:
- polaryzacja – P1/S1 ku źródłu prądu (wejście), P2/S2 ku obciążeniu (wyjście);
- ciągłość obwodu wtórnego – brak zwarć oraz brak przerw (obwodu otwartego) po stronie wtórnej;
- układ trójfazowy – uziemiaj wtórne tylko na jednym przekładniku; wszystkie przewody danej fazy prowadź przez ten sam CT.
-
Zamknij i włącz zasilanie. Zamknij obudowę (jeśli to model z rozpinanym rdzeniem) i podłącz CT do urządzenia pomiarowego (inwerter, licznik). Po uruchomieniu sprawdź wskazania – prąd powinien być dodatni w kierunku pomiaru.
Najczęstsze błędy i porady
Poniżej znajdziesz zestawienie typowych błędów, ich skutków oraz sposobów naprawy:
| Błąd | Skutek | Rozwiązanie |
|---|---|---|
| Zły kierunek strzałki | Odwrócone wskazania (ujemny prąd) | Sprawdź oznaczenia strony sieci/inwertera i obróć CT |
| Brak uziemienia wtórnego | Wysokie napięcie, ryzyko awarii | Zawsze uziemiaj S1 i zwieraj nieużywane uzwojenia |
| Luźne mocowanie | Fałszywe odczyty | Użyj śrub M12 z podkładkami i solidnie dociśnij |
| Zbyt cienki przewód wtórny | Straty i przegrzanie | Stosuj przekrój 0,5–2,5 mm² oraz końcówki oczkowe |
| Montaż przed licznikiem | Nieprawidłowy pomiar sumaryczny | Montuj między licznikiem a rozdzielnicą |
Testowanie i konserwacja
Testowanie: po podłączeniu użyj multimetru do weryfikacji ciągłości i polaryzacji; w instalacji PV sprawdź odczyty w aplikacji inwertera.
Konserwacja: okresowo kontroluj dokręcenie połączeń i stan izolacji oraz unikaj wilgoci; w razie wątpliwości skonsultuj się z instalatorem z uprawnieniami SEP.
Instrukcja opiera się na standardach producentów; dla konkretnego modelu zawsze pobierz i stosuj dedykowaną dokumentację.
