Jak podłączyć różnicówkę? Schemat, jednofazowa, trójfazowa, Legrand, Schneider, ABB, Hager

Jak podłączyć wyłącznik różnicowoprądowy (różnicówkę)? Szczegółowa instrukcja krok po kroku

Wyłącznik różnicowoprądowy (RCD, potocznie różnicówka) montuje się zawsze szeregowo w obwodzie, tak aby przez niego przechodziły przewody fazowe (L) i neutralny (N), ale nigdy ochronny (PE). Wejście (zasilanie) znajduje się zwykle u góry urządzenia (oznaczenia L/L1–L3 i N), a wyjście (do obciążenia) na dole. Schematy podłączenia są podobne dla marek Legrand, Schneider, ABB i Hager – zawsze sprawdzaj oznaczenia na obudowie lub w instrukcji producenta, bo modele mogą się różnić detalami (np. 2P, 4P).

Ostrzeżenia bezpieczeństwa (obowiązkowe przed pracą)

Zanim rozpoczniesz jakiekolwiek działania, zastosuj poniższe zasady:

• pracuj tylko przy wyłączonym głównym zasilaniu – odłącz bezpiecznik główny lub RCD nadrzędny i potwierdź brak napięcia testerem;
• nie dotykaj przewodów bez izolacji – używaj wyłącznie narzędzi izolowanych (śrubokręt, szczypce, multimetr);
• nie prowadź PE przez różnicówkę – przewód ochronny musi iść bezpośrednio do odbiorników lub listwy PE;
• dobierz właściwe parametry – prąd znamionowy (np. 16–63 A), czułość ΔI 10–30 mA dla ochrony osobistej, typ AC/A/B zgodnie z charakterem obciążenia;
• w instalacjach TN-C z przewodem PEN – wykonaj rozdział PEN na N i PE przed RCD;
• montaż i podłączenie powinny być wykonane przez osobę z uprawnieniami SEP – błędny montaż grozi nieskuteczną ochroną lub pożarem.

Przygotowanie narzędzi i materiałów

Przed przystąpieniem do montażu przygotuj niezbędne elementy:

• narzędzia – śrubokręt płaski/krzyżakowy izolowany, szczypce dociskowe, tester napięcia lub multimetr;
• osprzęt i przewody – RCD (jedno- lub trójfazowy), przewody Cu 1,5–2,5 mm² lub zgodnie z projektem, listwy N/PE, taśma izolacyjna;
• dokumentacja – schemat i oznaczenia z obudowy urządzenia producenta (Legrand/Schneider/ABB/Hager).

Podłączenie różnicówki jednofazowej (1f, 2P lub 4P)

Dla obwodów 230 V (domowe gniazda, oświetlenie); prąd płynie przez L i N.

Krok po kroku

1. Odłącz zasilanie i potwierdź brak napięcia testerem.
2. Zamontuj RCD w rozdzielnicy na szynie DIN (zatrzask), ustaw dźwignię w pozycji OFF.
3. Podłącz wejście (góra): przewód fazowy L (brązowy/czarny) do zacisku L; przewód neutralny N (niebieski) do zacisku N.
4. Podłącz wyjście (dół): wyprowadź L do wyłącznika nadprądowego (np. B16 16 A) lub bezpośrednio do obwodu; N podłącz do listwy zbiorczej N.
5. Przewód ochronny PE (żółto-zielony) podłącz bezpośrednio do listwy PE – omijając RCD.
6. Sprawdź połączenia – dokręć śruby zgodnie z zalecanym momentem (zwykle 1–2 Nm), upewnij się, że nie ma luźnych żył i kolory są poprawne.
7. Włącz zasilanie i przetestuj – ustaw dźwignię na ON, naciśnij przycisk TEST (RCD powinien zadziałać), zresetuj i powtórz test.

Schemat połączeń jednofazowych w formie tekstowej wygląda następująco:

Wejście (góra) Wyjście (dół)
L ───[RCD]─── L ───[S]─── Obwód
N ───[RCD]─── N ─── Listwa N
PE ───────────────── Listwa PE (bez RCD)

Porady: w instalacjach bez przewodu PE (starych) stosuje się zwykle RCD 2P, jednak skuteczność ochrony jest ograniczona; rozważ wybór modeli z widocznym wskaźnikiem zadziałania; zawsze dobieraj czułość ΔI i In do konkretnego obwodu.

Podłączenie różnicówki trójfazowej (3f, 4P)

Dla obwodów 400 V (gniazda siłowe, maszyny); prąd płynie przez L1/L2/L3 oraz N.

Krok po kroku

1. Odłącz zasilanie i potwierdź jego brak testerem.
2. Zamontuj RCD na szynie DIN, dźwignia w pozycji OFF.
3. Podłącz wejście (góra):

• L1 – przewód brązowy do zacisku L1;
• L2 – przewód czarny do zacisku L2;
• L3 – przewód szary do zacisku L3;
• N – przewód niebieski do zacisku N; obowiązkowe – bez N układ nie zadziała.

1. Podłącz wyjście (dół): wyprowadź L1/L2/L3 na odpowiednie wyłączniki nadprądowe dla obwodów, a N na listwę zbiorczą N.
2. PE – podłącz bezpośrednio do listwy PE (nie przez RCD).
3. Sprawdź wszystkie połączenia – dokręć zaciski, upewnij się, że nie zamieniłeś faz.
4. Włącz i testuj – dźwignia ON, przycisk TEST (RCD powinien wyzwolić), reset i ponowny test.

Schemat połączeń trójfazowych w formie tekstowej prezentuje się tak:

Wejście (góra) Wyjście (dół)
L1 ───[RCD]─── L1 ───[S1]─── Obwód 1F
L2 ───[RCD]─── L2 ───[S2]─── Obwód 1F/2F
L3 ───[RCD]─── L3 ───[S3]─── Obwód 3F
N ───[RCD]─── N ─── Listwa N
PE ────────────────── Listwa PE (bez RCD)

Poniższe praktyczne wskazówki pomogą dobrać właściwy osprzęt i uporządkować obwody:

• dobierz prąd znamionowy In – do warunków zasilania i przekrojów (np. 25 A dla typowych domów jednorodzinnych);
• RCD 4P może zabezpieczać obwody 1F i 3F jednocześnie (z odpowiednim rozdziałem faz i N);
• grupowanie obwodów 1F – w rozdzielnicy pomocniczej warto przypisać je do jednej fazy (np. L1) dla porządku i równomiernego obciążenia.

Najczęstsze błędy i wskazówki dla marek Legrand, Schneider, ABB, Hager

Poniższa tabela zestawia częste błędy montażowe oraz krótkie uwagi producentów:

Dodatkowe wskazówki

Na etapie montażu i odbioru pamiętaj o poniższych elementach:

• schemat połączeń – zawsze znajduje się na obudowie urządzenia; strzałki i piktogramy wskazują kierunek zasilania;
• kaskadowanie – w rozdzielnicach modułowych montuj RCD przed wyłącznikami nadprądowymi (S) dla poszczególnych obwodów;
• pomiary powykonawcze – sprawdź rezystancję izolacji (> 1 MΩ) i prąd zadziałania RCD;
• materiały szkoleniowe – warto skorzystać z materiałów wideo producentów, które pokazują praktyczne podłączenie krok po kroku.

Pamiętaj: to instrukcja ogólna – ostateczny montaż i odbiór powinien wykonać wykwalifikowany elektryk z uprawnieniami SEP.